- Diş plağı, bakteri ve yemek artıklarıyla oluşan yapışkan bir tabakadır.
- Düzenli temizlik yapılmazsa diş taşına dönüşür.
- Şekerli gıdalar, sigara ve kötü ağız bakımı plağı artırır.
- Plak; çürük, diş eti iltihabı ve kötü kokuya yol açar.
- Düzenli fırçalama, diş ipi ve gargara plak oluşumunu önler.
Diş plağı, diş yüzeyinde oluşan şeffaf ya da hafif sarı renkte yapışkan bir tabakadır. Oluşum sebebi, bakterilerin ve yemek atıklarının birleşmesidir. Çoğu zaman düzenli ağız bakımını sağlamayan, çok fazla şekerli gıda tüketen ve sigara kullanan kişilerde görülür. Tedavi edilmedikleri takdirde zamanla sertleşerek diş taşına dönüşürler. Hem evde uygulanabilen hem de profesyonel olarak yapılan tedaviler mevcuttur. Daha sonrasında plak oluşumunu önlemek ve diş taşına dönüşmesini engellemek için uygulanabilecek yöntemler arasında; günde en az 2 kez diş fırçalamak, diş ipi ve gargara kullanmak, sigaradan uzak durmak, şekerli gıdaların tüketimini sınırlamak ve düzenli olarak diş taşı temizliği yaptırmak yer alır.
Diş Plağı Nedir?
Diş plağı, diş yüzeyinde oluşur ve renksiz ya da açık sarı tonlarında görülen yapışkan bir bakteri tabakasıdır. Bu tabaka, tükürük, yemek artıkları ve bakterilerin bir araya gelmesi ile oluşur. Düzenli ve yeterli ağız bakımı sağlanmadığında bu tabakalar, zaman sertleşir ve tartara (diş taşı) dönüşür.
Diş plağı, sadece estetik bir problem değildir. Diş eti hastalıklarının ve çürüklerin oluşumunda büyük rol oynar. Özellikle de diş eti çizgisinde ve diş aralarında görülür. Bu durum yaygın olarak görülür ve düzenli diş fırçalama ve doğru diş ipi kullanımı ile tedavi edilebilir.
Diş Plağı Neden Olur?
Dişte plak oluşumu, ağızda doğal olarak bulunan bakterilerin, tükürük ve yemek artıkları ile birleşmesi sonucu gerçekleşir. Özellikle karbonhidrat değeri yüksek, şekerli ve nişastalı besinlerin tüketilmesi, bu bakterileri besler ve asit üretimini arttırır. Bu asitler sonucu diş minesi zarar görür ve plak tabakası kalınlaşır.
Diş plağı oluşumunun başlıca nedenleri şunlardır:
- Eksik ağız bakımı
- Düzensiz diş fırçalama
- Diş ipi kullanmama
- Çok fazla şekerli ve asitli gıda tüketme
- Sigara ve tütün kullanma
- Düşük tükürük üretimi
Dişte Plak Belirtileri
Plak belirtilerini erkenden fark etmek zordur çünkü bu tabaka renksiz ya da soluk sarımsı bir renktedir. Ancak zamanla biriktiğinde kendini gösterir. Belirtiler hem estetik hem de sağlık açısından kişiye rahatsızlık verebilir. Eğer plak, erkenden temizlenmezse diş eti problemlerine, çürük oluşumuna neden olabilir ve ilerde diş taşına dönüşebilir.
Plağın yaygın görülen belirtileri şunlardır:
- Diş yüzeyinde yapışkanlık
- Diş renginde sararma veya matlaşma
- Diş etlerinde kızarıklık ve renk değişimi
- Diş eti kanaması
- Ağız kokusu
- Ağızda metalik tat
Diş Plağı Zararları
Diş plağı, düzenli olarak temizlenmediğinde yalnızca diş estetiğini değil, aynı zamanda ağız ve genel sağlığı da tehdit eder. Başlangıçta zararsız gibi görünen bu yapışkan bakteri tabakası, zamanla ciddi diş ve diş eti problemlerine yol açabilir.
Diş plağı düzenli olarak temizlenmediğinde sadece diş estetiğine zarar vermez aynı zamanda, ağız sağlığını komple tehdit eder. İlk başta zararsız gibi görünse de ilerlemeden tedavi edilmesi çok önemlidir çünkü tedavi edilmediği takdirde bazı diş eti hastalıklarına ve diş çürüğüne yol açabilir.
Plağın başlıca zararları şunlardır:
- Diş çürükleri
- Diş eti iltihabı
- Periodontitis
- Diş taşı oluşumu
- Ağız kokusu
- Estetik görünümde bozulma
Diş Plağı Nasıl Temizlenir?
Plak tedavisi, ilk önce düzenli diş fırçalama ve ağız hijyenine dikkat etmekle başlar. Plak oluşumu tamamen engellenemese de düzenli diş kontrollerine gitmek ve ağız bakımını ihmal etmemek oldukça faydalıdır. Hem evde hem de profesyonel olarak yapılan tedaviler mevcuttur.
Diş plağı temizliği için uygulanabilecek yöntemler şunlardır:
- Günde en az 2 kez diş fırçalamak
- Diş ipi kullanmak
- Ağız gargarası kullanmak
- Dil temizliğine özen göstermek
- Diş taşı temizliği yaptırmak
- Florür tedavisi uygulaması
- Özel diş macunları kullanmak
Diş Plağı Nasıl Önlenir?
Diş plaklarından kurtulma, doğru ağız bakım alışkanlıkları ile mümkündür. Diş fırçalamanın aksatılmaması, diş ipi kullanılması, bol su tüketimi, sigara kullanılmaması ve şekerli gıdaların tüketilmemesi gibi yöntemlerle bu sorun ortadan kaldırılabilir. Diş plağı her ne kadar doğal bir şekilde oluşsa da günlük rutin de yapılacak olan bu değişiklikler ile büyük ölçüde önlenebilir. Burada önemli olan nokta, uygulamaların düzenli olarak yapılmasıdır.
Diş Plağı ve Tartar Arasındaki Farklar
Plak ve tartar (diş taşı) kelimeleri birbirleri ile çok sık yakından ilişkilendirilse de, farklı yapılardır. Dolayısıyla ağız üzerindeki etkileri değişkenlik gösterir. Plak, tartarın başlangıcı sayılır yani plak zamanla sertleştiğinde tartara dönüşmüş olur. Erken müdahale açısından, aralarındaki farkın bilinmesi önemlidir.
Plak ve Tartar Arasındaki Farkların Karşılaştırılmalı Tablosu:
Özellik | Diş Plağı | Tartar (Diş Taşı) |
Yapısı | Yapışkan ve renksiz | Sertleşmiş mineralize plak |
Oluşum Süresi | Günlük | Plak uzun süre temizlenmezse |
Temizleme Yöntemi | Diş fırçası ve diş ipi | Diş hekimi tarafından |
Etkileri | Diş çürüğü, diş eti iltihabı | Diş eti çekilmesi |
Görünüm | Gözle zor fark edilir | Koyu renkte lekeler |
Diş Plağı Tedavisi Fiyatları
Diş plağı tedavisi fiyatları, kişinin ağız sağlığı durumuna, ek işlem gerekip gerekmediğine, kliniğin lokasyonuna, uygulanan tedaviye ve diş hekiminin tecrübesine göre değişmektedir. Net ve doğru fiyat bilgisi almak için ilk önce bir profesyonel tarafından muayene gerçekleştirilmesi daha sağlıklı olacaktır.
Diş Plağı Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Diş plağı oluşumuna sebep olan bakteri hangisidir?
Diş plağına sebep olan bakteriler arasında Streptococcus mutans ve Porphyromonas gingivalis bulunur. Bu bakteriler, yediğimiz besinlerin şekerlerini asitlere dönüştürerek diş minesine zarar verebilir.
Diş plağı tedavi edilmezse ne olur?
Tedavi edilmediğinde diş plağı sertleşip diş taşına dönüşür. Bu da diş eti iltihabına (gingivitis), diş eti çekilmesine (periodontitis) ve hatta diş kaybına yol açabilir. Ayrıca kötü ağız kokusu ve diş çürükleri oluşabilir.
Diş plağı ne kadar sıklıkla temizlenmelidir?
Diş plağını önlemek için günlük en az iki kez düzenli diş fırçalama, diş ipi kullanımı ve ağız gargarası önerilir. Profesyonel diş taşı temizliği ise 6 ayda bir yapılmalıdır.
Diş plağı kimlerde görülür?
Diş plağı her yaşta ve her kişide görülebilir. Özellikle ağız hijyenine dikkat etmeyen, sık şeker tüketen veya sigara kullanan kişilerde daha hızlı birikir.
Diş plağı ve diş taşı aynı şey midir?
Hayır, diş plağı yumuşak, yapışkan ve bakteriyel bir tabakadır. Diş taşı ise plağın zamanla mineralize olarak sertleşmiş halidir. Diş taşı sadece profesyonel müdahale ile temizlenebilir.
